Share |

 

بلو چستان نا زِ ن پُہی ءِ آجوئی

مہیکو ہیت


بلوچ آتا بْن پیرئی آ ہندِ بلوچستان پارہ۔ولے اینو اسکان بلوچ تینا ڈیہہ نا خواجہ اف۔ است ہشوکو تدینی تا اسہ چرجوئی ئس (ہرا نوزدمی ‘ بیستمیکو سد سالی اٹ سر سہب آ زوراکی جنگ آ تیان کم اف) بلوچستان نا ہجتی ردوم ءِ لوڑا۔ بلوچ آتے تینا آخبت نا بابت تینٹ شرہ کننگ آن تورے۔
واہم بلوچستان نا زندمسکوئی نا شرہ مروئی وخت 1666 ٹی ئس۔ ہراتم بلوچ نا ٹکر ٹکر ئنگا بشخ آتے اوڑدہ کننگا۔ او اسہ بلوچ راجی ڈیہہ ئس ٹہفنگا۔راجی بدھی نا ہمو وخت آن بلوچ راج تینا ہمسائیہ‘ ایلوفتون اسہ ایلوئی ڈیہہ خڑکی تالکداری ٹہفے۔
بلوچستان نا زند مسکوئی ‘ راجباروی‘ سوجباروی سیم آک ہژدمیکو سد سالی ٹی بلوچ سوجباروی سروک میر نصیر خان بلوچ (1794-1749) (ہرادے نوری نصیر خان نا پن اٹ ہم چارہ) نا پارہغان دروشم تننگار۔
برطانی ڈیہہ 13 نومبر 1839 اٹ جند خواجہ ڈیہہِ بلوچستان آ جلہو کرے۔ ’’ بشخہ اوڈیہداری کہ‘‘ نا برطانیہ نا زوت اؤلکہی پامباروی آن پد بلوچستان مسہ ٹکر ٹی بشخنگا ۔ 1871 ٹی اسہ خیر خواہی سیم ئس ’’ گولڈ سمڈ لائن‘‘ چکنگا ۔ ہرانا بابت بلوچستان نا دے کیہلینگی بشخ ءِ قاجار خاہوت ءِ تننگا۔ 1893 ٹی اسہ پین سیم ئس ’’ ڈیورنڈ لائن‘‘ چکنگا۔ دا سیم نا بابت بلوچستان نا سہیلی بشخ ءِ اوغانستانءِ تننگا۔ دا دروغجنی و بیرہ درشانی نا سیم آک بلوچ راج نا امنائی ‘ ہرپارباروی ‘ آن ہورک چکنگار۔
دے کیہلینگی بلوچستان ٹی قاجار ڈیہداری اسہ گوئنڈ و وخت ئسیکن مس۔ بیستمیکو سد سالی نا اولیکو گیر ٹی دا خاہوت بلوچستان ٹی تینا کوزہ و واک ءِ نزور کریر۔ برطانیہ 1916 ٹی بلوچ سوجباروی کماش آتے دے کیہلینگی بلوچستان نا ڈیہدار امنّا کرے۔ 1928 ٹی ایران نا لشکر رضاخان نا کماشی ٹی اسہ جار ولدو جلہو کرسہ دے کیہلینگی بلوچستان آ کوزہ کرے۔
داخس آن پدبلوچ راج ہچو وخت ئس آجوئی نا جہود ٹی کمبوتی الیتو برطانیہ غان تیوئی آجوئی ءِ دوئی کننگ کن راجی بابت سوگو سوجباروی جہود ئسے نا بنا 1920ء نا گیر نا اول سر ٹی مسوسُس ۔ بلوچ راج نا ہچدڑپروک کوشست آتا کھٹیا انگریز آتا دیٹکی بلوچستان آ ن پیشتمنگ آن پد بلوچستان 11اگست 1947ء ٹی آجو مسوسس۔ بلوچستان نا آجو ئی نا پڑو ءِ نئی دہلی آن شینک کننگاسس۔ہرانا ڈہ 12اگست 1947ء ٹی دی نیو یارک ٹائمز ٹی شینک مسوسس ۔ بلوچستان نا چنکا رِدبندگربُندری تینا 12آ ن 15دسمبر 1947 اٹ اڈ ہلوکا دیوان ٹی کل نا امنائی ٹی بلوچستان نا آجوئی ناپڑ وءِ منفیسس۔ بلوچستان نا بھلا رِدبندگربُندری ہم 2آن 4جنوری 1948اسکان اڈ ہلوکاتینادیوان ٹی چنکارِدبندگربُندری نا ہمو شرہ نا پک سوگوی ءِ کریسس۔
پاکستان نا دروغجن آ اسلامی ریاست 14اگست 1947اٹ جوڑ کننگاسس۔ دا پوسکناڈیہدار’پاکستان‘ تینا اولیکو دے آن بلوچستان نا جند خواجہی کن ہز نا دروشم جوڑ مس۔ پاکستان تینا اولیکو ہشت توٹی ‘ 27مارچ 1948ٹی بلوچستان نا جند خواجہی ڈیہہ آ زوری کوزہ کرے ۔
دا کوزہ ‘خلکت نا جند خواجہی نا ہکھ‘ ڈیہداری ناہکھ کن جہانی بابت منفوکا پام سرپندی تیان جتائس ۔ دا ہکھ آ تا درک ہمو کوزہ ٹی مروکا ہکھ شیفی نا سوب آن بلوچ خلکت ‘لٹھ وپل کروکا زوراک آتا مونا اسہ ہرپاروی جہود ئسے نا وڑاٹ اوار مننگ اسر ۔ اوفتا لس خلکتی جہو د ترند مننگ اس

اسہ زند مسکوئی کنڈئسے آ مستی مننگ اس ۔ ہر پوسکنا دے تون اوار بلوچستان نا خلکت نا است آتیٹی تینا دا ہجتی ، بنیُ ہکھ آنا ٹَکھ ودینگ اس ۔
سیوتی بابت اوداسہ دا‘ راستوکی ءِ سرپند مننگ بنا مسونے ۔کہ دا کوزہ ، زلم اوفتا زات درشانی کن ہز ہتر جوڑ مننگ ءِ ۔ ہراڑان اوفتا ہب خواہ انگا راج ءِ پام باروی اٹ چٹفینگ انگے ۔ او دا راستوکی ءِ پہہ مریرہ اگہ دا زلم کوزہ آن پیشتمنگ کن جت پت متو تو اوفتا کد کاٹ ، بستار دیر مرسہ کیک ۔ اوک تینا بن پیرئی آڈیہہ ٹی بدر مرسہ کرور ۔
پیشن نا ڈیہداری تا کیرغ آن بلوچستان نا روزیبارو، دانا راج ، دانا سوجباروی ، نوشت خوان باروی ، ردبندی ،بندرآک چٹ چٹنگ و پد تمنگ نا گواچی مسونو ۔ دا پوسکنا زوت اولکہی ڈیہدار آک بلوچ آتا مسکو ئی پیڑی نا چائنداری ، گشاد ءِ مربٹسہ تینا پک آزموندئی تے بلوچستان اٹ تالان کننگو ۔داگام گیج آتیان بلوچستان نا دود ربیدہ ، بولی ، لوز انک ، ڈھدرشی ، ساز زیمل ، خوشگالباروری ، راجباروی گشاد ءِ، نکسان تننگ ءِ
دالٹھ و پل و زلم آن ڈیہدار آتے خلکت نا نغڑتنگ نا پارت دو بسونے ۔ ہرا بلوچستان نا لس راجی نا آجوئی اٹ ردوم ءِ تورنگ ءِ ۔
ہندن کوزہ گیر اک‘ تیوئی بلوچستان ءِ اسہ پہنا ت ، شابیتُ ، فوجی گیڈ ، بے کچ ڈیہداری تا بندی خانہ ، نا ڈغار اس جوڑ کرینو ۔ او د ا بلوچستان ، پیشن آن ہتو کا ، جہادی ، ترند مزہبی اوڈیہدار پاکستان نا ،مخ تفی ءِ کروکا دھا ڑیل آتا نپاد جوڑ مسونے ۔جلہو کرفو کا ڈیہداری تا دا سانھبوڑواک دلیر ی اٹ کا ریم کننگو ۔ ہر ادے خوار‘ زلم وزوراکی نا گواچی کننگ کیرہ ۔ دافک بے ردبندی زوراکی اٹ یلئی ءُُ۔ دافک بندغ آتے دزگیر کننگو ۔ سم تا گواچی کننگو۔ کھاٹ آتیٹی شا غنگ ءُُ ۔ کٹھ سٹ کریسہ کسفنگ ءُُ ۔
دافتا گواچی مروکا تیٹی ، بلوچ راج نا ، گیشتری خوانند غاک ، سد سار والاک ، لائخ و کاریمی آ باسک آ ک اوار ءُُ ۔ گواچی مروکا تیٹی ، بلوچ خواننداغاک ‘ پوریا گر‘ بزغر ، خوار کش ، نوشتوک ،شئیر پاروک ، ڈاکٹر، مذہبی چائنددارآک ،خواننفوک آک ، یونیورسٹی نا پروفیسر آک ، سوجبارو کماش آک اوارو، داخس کہ اوتا زالمی اٹ بیرہلو کا کاریم آتیان بلوچستان نا پیہن ریشی و چناک ہم ہتیکو افس ۔ بلوچستان نا سوجبارو ی، انسانی ہکھ آ تیکن توار چست کروکا تیا ، قرون وسطی آنبار زوراکی اس مننگءِ ۔گیشتری بلوچ آک دا زلم آن گواچی مریسہ آخبتی جتا مسونو ۔ اوفتا خاہوت ، سیال تون ، ساندھائی ءُُ ڈکھ ، خلیس ،ساہ خرینی ٹی رہنیگ آن بیدس پین ہچ کسر اف ۔
ولے دا خس بیم نا تالانی آن پد ہم بلوچ راج نا برجائیک زندہ ءُُ۔او اینو نا بلوچ راج ٹی اوڑدہ ءِ۔ دا دنیائی ‘کچ خواستی ‘ رژن گشادی ‘ آجوگشادی ‘ اسہ ایلو کن سینہ تخنگ ‘ ایمنی اٹ رہینگ نا تب وڑ ئنگا بنداوی بشخ آک بلوچ نا راجباروی‘ خوشگالباروی بستار نا تجلی ءِ۔ بلوچ راج‘ بنداوی وڑاٹ‘ دا دنیائی راج ئسے۔ ہرا ہر وڑ نا پام گشادی ‘ سِخت تخنگ نا موکل ایتک اوفتے منیک۔ زند‘ آجوئی نا چیٹ ، بلوچ ، نا مسکو ئی ،برجائی تا نویکل آ بشخءِ ۔ڈیہداری نا پارہغان پاہو ، بلوچ آتا خوشگال باوری سوجبارو راج داری نا وخت اس ہم بشخ جوڑ متنے۔ بلوچ خلکت ٹی ہمو مچا گچینی‘گشاد ساڑی ءِ ۔ ہرا اسہ اسریکی ، بودِشت لس خلکتی ، او رژن گشادی نا ، تالانی کن المی مریرہ ۔
داڑتون اوار اواربلوچ آتا بن ڈغار ہجتی مڈی تیان پر ءِ ۔ بلوچستان‘ سیمباروی وڑاٹ دنیا نا جتا ء او نویکل ہند دآتیا ن اسٹ ئسے۔ دا ہمو تدینپڑ ءِ ہر ا ‘جتا بارو د یٹکی ، (مشرق بعید )جہاندمی ایشیاء ‘ نیام بارو دیٹکی (مشرق وسطی) نیامی ایشیاء اسکان اوار تمک ۔ بلوچستان بڑز نا ‘ہستگار و پہناتی ہندآتا نیام اٹ ، مڈی ہلنگ ،تننگ نا پِڑ نا کاریم کرو۔
دافک و ایلوہند آتا نیام ٹی ، جہانی ، پوریا گری کن بلوچستان نا رہ زِر (ساحل ) آساڑی بے کچ آ زِری خلک( بندرگا ہ ) آ تے غر ز کننگ کیک ، داکان بیدس رہ زر ءِ، مچھی ہلنگ ، دیری گڑاتے ، غرز اٹ ہتنگ ، کن پِڑ جوڑ نگ ، بلوچستان نا شابیتی ، بن ڈغار ءِ سہدار آتا سانبنگ ، کشت کشاری ، دونا کاریم باروی کن غرز کننگ مریرہ ، دانا مدموسم ، گروشکی ، تہوئی ، دیری زور باروی‘ ودی کننگ کن ہرپارامنائی ءِ ۔
روز ی بارو مڈی تا درشانیک بلوچستان نا ترندی اٹ شون تری نا کلہوءِ ایترہ ۔ دانا روزیباروی کلہو نا مون ٹی چنکاآبادی نا سوب آن بلوچستان باز زوت شرہال آ ڈیہہ تیٹی اوار مننگ نا لائخی تخک ۔اسہ آجو و لس خلکت ڈیہدار ئسے نا بابت بلوچستان چنکو وخت ئسیٹی دا ہندنا چٹ پوسکنا ، شر ہال و لس خلکت راج آتیٹی اوار مننگ کیک ۔
دونو ہچو سوب ئس مفروکہ بلوچستان نا دانویکل انگا ،مُدہویلا ، دانا ، پنگین ہجتی مڈی ، داد نیائی دود ربیدہ غاتا اواری ٹی دانا روزیباروری پِرائسنے ۔ بیرد بندی کوزہ بلوچستان نا شونتری نا کسر ٹی پِت آنبارءِ ۔اگہ دانا باتیک کوزہ آن یلہ مریرہ راجباوری‘ سوجباروی ، ردبندی بشخ آتیٹی دانا شونتری ، ایلو ہمسائیہ ڈیہہ تیان گیشتر مرو ۔
ہر وڑنا‘ بیرد بندی کوزہ ‘بزگی آن آجو مرسہ تینا لکھو ، تینا اینو وآخبت نا شرشونی ، شر ہالی بابت تینٹ شرہ کننگ ‘بلوچستان نا بندغ آتا ہکھ ءِ۔کسس سرپند ،ہکھبڑزی خواہ‘ لس خلکتی گشادہ آسِخت تخو کا بلوچ ‘ہچ وخت تینا است خواہی اٹ ہچوزوت اولکہی سیخا ئسیٹی لاچاری اٹ رہنگ ءِ خواپک ، ہر بلوچ ءِ تینا ڈیہہ اٹ بے روہ بھا تی مننگ نا خرینی تا آزموندہ مسونے۔
داسہ نن تینا بندغاتے ، لاچاری آن کشسہ اوفتیکن ، پک آجوئی ئس دوئی کننگ کن تینا داپک خواہی آ اسٹ ان۔ نن د اسہ دنیا نا آجو انگا راج آتیٹی اوار مننگ آن بید س ،ہچ تپنہ ۔تیوئی آجوئی ہلسہ بلوچستان ءِ ولدو اسہ لس خلکتی ڈیہداری ئس ٹہفسہ بلوچستان نا ہر بھاتی تا تیوئی ہکھ آتا سوگوی پک مننگ کیک ۔ دا زن پہی ہمو پامبار وری ءِ ہرادے منسہ نن تینا راج ‘ تینا ڈیہہ کن اسہ بھلو مز ل ئس دوئی کننگ کینہ ۔

آجوئی ،لس خلکت باروی ،ہکھبڑزیدا زن پہی ٹی سلا ہ سوج ،ٹِک آتے جوڑ جاڑی نا است بڈی ارے۔ ہموٹِک آتیان بیدس ہر افتا تالکداری بلوچستان نا آجوئی ، آجوئی آن گڈ ، اسہ گیچن نا زی آ اسہ لس خلکتی راج ئسے نا دراخی ٹی ءِ۔ دا زِن پہی نا ایلو مچا ٹِک آتیٹی جوڑ جاڑی‘ ودیک سلاہ سوج کن کسر یلہ ءِ۔

اولیکو بشخ
بنُی ہکھ آک


ِٹک1 :انتیکہ بلوچستان آ بیردبندی کوزہ کننگاسس‘ گڑا اسہ آجو ‘ لس خلکتی بلوچستان کن آ جوئی نا جہود‘ رِدبندی ءُُ روا ءِ۔

ِٹک :2بلوچ آتاراجی جہود‘ زندنگ نا ہکھ‘ چیٹ ‘ زاتدرشانی ‘ راج نا تیوہ باسک آتے بریبر ہُننگ ‘ کونا بنداوی رِد بند آتا کر درشانی کن ءِ۔

ِٹک :3بلوچ راجی جہود ٹی‘ نویکل لائخ آ کڑدار تینت اسہ مسخت ئسے۔ دا پین مسخت ئسے دوئی کننگ کن اف۔ ہندا بابت اٹ کل بندغ آک بریبرو۔

ِٹک :4بلوچ راجی جہود ‘ اسہ دا دنیائی ءُُ سُریک ئسے۔ دا مزہب ءِ ‘ ڈیہہ وڈیہداری آن مرتخنگ نا پائک۔ دا دلیل ءِ منّک۔ تُرند مزہبی یا پک آزموندئی سِخت آتے منّپک۔

ِٹک :5مذہب‘ سِخت‘ درشانی نا آجوئی ‘ بلوچستان نا مچا بھاتی تا بنداوی ہکھ ءِ۔ ہر بندغ نا است خوائی ءِ کہ او ہرا مزہب ءِ ہرفہ یا پین بیبرجائی سِخت ئس تینائی کے۔ ولے دا وڑ کننگ آن ‘ نہ او تینا مزہب و سِخت ءِ ایلو تیا تالان کننگ کیک نہ ایلو سِخت آتیکن آجوئی نا کسر تے تفک۔

ِٹک :6بلوچ خلکت نا جہود‘ تینا زات خواجہی و آجوئی کن ءِ۔ او دا دلیل آتے منّک او سر پند مریک کہ انسان نا سوچ نا ہچو سیم ئس مفک۔ دا انسان نا گچینی و لائخی تے گچین پہہ مریک۔ انسانی است خواہی نا گچینی و لائخی ‘ آجو سوچ او درشانی ٹی ءِ۔ نن انسان نا بڑزکو لائخی تے مننہ۔ او دافتا آجو راج ئسے ٹی تالانی کن جہود کننگ اُن۔ انسان نا زات آن پامتالانی نا لائخیک کشنگ مفسہ۔ ہر وڑ نا ہکھ شیفی( زلم جبر) نا سوب آن ودی مروکا کورنگا سِخت آتے پد خلینہ ہرا انسان نا سوجندی لائخی او فکر پام ءِ بد پارہ‘ انتیکہ بلوچ نا لس خلکتی جہود‘ سوجند نا آجو لائخی او درشانی نا ہکھ آتے کل آن مُست ہُرک۔

ِٹک :7انسان نا پام تالانی نا سوب آن پہی ‘ سرپندی‘ سِخت آتیٹی ردوم مریک۔ ہندا نا زی آ بلوچستان نا بھاتی تا پام او درشانی نا آجوئی ءِ پلنگ ‘ دافتا بنداوی ہکھ ‘ ہکھبڑزی ءِ پلنگ آنبارءِ۔

ٹک :8نیاڑی ‘ نرینہ آتیٹی بریبری ، بلوچ لس خلکتی جہود نا بنداوی ردبندآ تیان ءِ ۔ آجو اولس خلکتی بلوچستان ٹی نیاڑی، نرینہ بربیری نا نز د اٹ ہننگ اِ ک او دا کل رد بند نا بابت مچا ہکھ ، رکھ و چیٹ مچا آجوئی نا ہکھدارو۔دابریبری راج نا مچا بشخ آ تیٹی ، راجی ، دودروبیدگی سوجباروی ، نوشت خوان باروی ، روزیباروی ہکھ آتیٹی مریک ۔

ارٹمیکو بشخ
جہودنا سرجم آ وڑو ڈول آک


؁ٹک 9 :آجوولس خلکتی بلوچستان نا راجی جہودٹی کل ءِ اوڑدہ کروئی ءِ ۔ دا بلوچستان او بلوچستان آن پیشن رہینگوکا ، ہر وڑ نا تالکدار آ بلوچ آتیکن ءِ ۔داسوجباری ، تالکداری ، مذہب باروی ، پک آزموندئی سخت ، پیڑی بن پدی آن پیشن ءِ داٹی مچا آجوئی نا خواستگار ، نیاڑی ، نرینہ و چناک اوارو ۔

ٹک10 :آجوئی کن بلوچ جہود‘ جتاانگا وڑوڈول آتیان جوڑ مریک داٹی اسہ آجو زات خواجہ ءُُ بلوچستان ئیسکن ، بلوچ آتا یا جہانی راج آتا کنڈن ہر وڑ نا کمک آتے بخیر اٹ پاننگ اِک ۔داجہود ، کس نا کنڈ ءِ ہلپروکا ، گل سوجبارو ، ورنا خوانندہ گل ، نیاڑی تا گل ، ادبی گل ، پوریا گل ، وکیل ، احوالکار آتا گل ، بزغر زمیندار آتا گل آتا کمک ، سبب اٹ مستی کائک ۔داٹی ہر وڑانا توار چست کروکا گل آک دنکہ ، انسان نا ہکھ آتا سوگوی کن کاریم کروک آک ، چپ چاگردباروی تون تفوک آ بندغاک ، جہود آتیٹی گواچی مرو کا خاہوت آک ، گوکڑتی سلاہ تے پد خلوکاک ، جنگ آتے بد پاروکاک ،لس نمنی‘ او جہود نا ہر ہمو وڑہراتینا سوگوی کن ہرفنگ اک کل اوارو ۔

ٹک :11 کوزہ گِراڈیہداری تا درھوئی‘ رد بند گری بندر ٹی اوار مننگ دازند پہی نا سیبو ءِ ٹھپی کیک ۔ زوراک آتا پاننگ است خوائی اٹ اوفتا گل وبندرتیٹی بشخ ہلنگ ننا آجوئی نا جہود نا کسر تیٹی پت دسک ۔ہنداوڑ ہر ہمو بندغ بھاتی یاراجی گل ہرا دازن پہی ءِ امنا کیک او پاکستان او ایران نا درھوئی‘ ردبند گری بندر‘ راجداری ٹی اوار مفسہ ۔

ٹک:12 آجوئی کن ہرفو کا ہر وڑنا جہود‘ جہانی ردبند آتا بابت او انسانی ہکھ آتا برجائی کن ہرفو کا گام گیج آتیان بار مروءِ ۔

مسٹمیکو بشخ
سوجباروراجداری نا کانہ

ٹک :13بلوچستان نا آجوئی نا جہود نا سرسہبی او ایسری ‘ بلوچ راج نا لکھوءِ بلوچ خلکت نا دوٹی تننگ آن پد مریک ۔

ٹک :14بلوچستان ٹی امنااِنگا سوجباروی راجداری نا ردبندی او خوشگالباروری کانہ ، بلوچستان نا آجوئی خلکت نا شرہ غاک مرور ۔ ہرافتا درشانی ءِ اوفک آجو او لس خلکتی وڑاٹ اڈ ہلوکا لس گچین کا ری تیٹی کیرہ ہرافتا کماشی راج سیوتا ن ایلو آجوئی بندرآک کرو ر ۔ ہرافتا درشانی ءِ راجی او جہانی ڈھدرشی کروءِ ۔

ٹک15 :بلوچستان ٹی ہمو وختسکا ن ہر وڑنا سوجباروی ، راجداری کن کمک او ردبندی کانہ اس مفروءِ ہرا وختسکا ن ، بلوچستان بیردبندی کوزہ غاتیان خلاس مف ۔ بلوچستان اٹ کوالخواہ لس خلکتی سار سنبال ءِ ردبندی کا نہ ملو ءِ ۔خلکت سوجباروی گشادءِ غرز کرو ءِ ۔ او دا غرز بیرہ بلوچ خلکت نا پن آ مفرو ءِ ۔

ٹک :16کوزہ گیر آتا جوڑ کروکا ‘سوجباروی زورنا ھاٹی بلوچستان نا بھاتی تا آجوئی ءِ درشان کپک ۔ بلکن دادے تورک ۔ داوڑنا زورا کنگا سوجباروی راجدری آجوئی او لس خلکت ءِ ردنگ کن الیپک ۔

ٹک17 :غلامی ٹی آختہ لس خلکتی نا گچین نا دروشم ءِ بیرہ لاچار آراج ءِ ، بیردبندی کو زہ آن کشسہ ایسر کننگ اک۔ ، ہراتم اسکان، بلوچستان ‘زوت اولکہی ،سیم بندی ،سوجباروی دنگ ‘ رد بند آتیٹی آختہ ءِ‘ ہمو وخت اسکان‘ لس خلکتی‘ہکھ بڑزی ، ہکھ آتا سوگوی نا ہیت ، دیر پورنگ آنبار مروءِ۔

ٹک :18بیرہ ہمو راج نا ڈیہداری ‘ سوجباروی ہکھ آک سوگو مریرہ ہر ابیردبندی کوزہ ٹی آختہ مف ۔ہراڑے بھاتیک ، لسی خلکتی خواہی مننگ خوارہ ۔ او تینا وڑٹ ، تینا جندءِ ہمو سوجباروی واک گشاد نا دوٹی ایترہ ’ہر ا ڑا پیشن ناہچو سیخا ئس تمپروءِ۔

ٹک :19مسکوئی زند نا ہکھ شیفی‘ زلم و لٹ پل آن اسُلی جان خلاسی مننگ کپک ا مروکہ ڈیہداروراجد اری ئس مرے ، دا ہکھ شیفی ءِ ایسر کننگ کپک ہرا اسہ راج و قوم،ئسے تون مرسہ بسنو ۔ ولے آجوئی‘ بندغاک آ تا ہکھ آک‘ اسہ وڑ آ سراتی ، راجباروی ہکھ بڑزی ‘ روزیباروی

لائخی نا ردبند آتیا گام تخوکااسہ خلکتی سوجبارو راجداری ئس ہمو راجداری ءِ ہرا بلوچستان اٹ درشان مننگ کیک ۔

چارمیکو بشخ
پک لس خلکتی او ایمنی


ٹک :20اسہ پک لس خلکتی ئسے نا کارائی ءِ ہلنگ کن المی ءِ اسہ لس خلکتی چپ چاگرد ئس تالان کننگ ءِ ۔ دنکہ ایلو بشخ آتتون اوار اوار‘آجو ڈھد رشی او احوالکاری ، ہکھبڑزی نا‘ جند خواجہ ءُُ راجداری ئس‘ آجو ردبندگری بندراک‘ روزیبارو بریبری ، گچین نوشت خوا ن او گل گیشتر ء ڈیہداری ئس‘ اسہ پک لسی خلکتی ئس ہمو وخت اسکان ، امنا انگپک ، ہرا تم اسکان اسہ قوم ئسے نا راج ، بود بیرشت ، سوجبارو ، رِدبندی ، خوشگال باروی ، بولی‘ چپ چاگرد ، اسہ زوت اولکہی ءُ ڈب ئسیٹی مرے ، بڑز کو المی آبشخ آتیان بیدس ، لس خلکتی ہچ ئس اف ۔ ہرادے فوجی تا جلہو ءِ ڈھکنگ کن سلاہ آنبار غرز کننگ اک۔

ٹک:21کوزہ گیر آ ڈیہداری تا گڑگیس ٹی ساڑی مچا بلوچ سوجبارو آ بندی تے زوئس بے شڑت آن یلہ کننگے۔

ٹک :22بلوچستان نا مچا بے گہاتا زندنگ کن ، نہہ پہہ کننگ ءِ او دا ڈھوباروی ٹی اوڑدہ غاتے راج سیوتان نا ہکھبڑزی در اٹ ہتنگ کن ، یو ۔این ۔ او ایلو انسانی ہکھ آتا سوگوی کن کاریم کروکا جہی او جہانی آ گل آتا کماشی ٹی اسہ کڑدئس جوڑ کننگ ءِ۔

ٹک :23چِک تاڑ ءِ ایسر کننگے‘
(الف) دنکہ بلوچستان آبیردبندی وڑٹ کوزہ کننگانے مچا کوزہ گیر آک بلوچستان آن شڑت آن بیدس پیشتمر ، نہ تو جہانی راج آتا ، ردبندی و خواشگال باروی کارائی ءِ کہ او بیردبندی کوزہ ءِ پرغنگ کن بلوچستان ءِ وئیل آن کشنگ کن نیام تمر ۔
(ب)کوزہ گیر آتے کشنگ آن پد ، بائدے ، جہانی آ راج آک ، خلکی سیم آتا رکھ وچیٹ ،او سوجبارو ‘ ردبندی بندرآتا جوڑ مننگ اسکان بلوچستان تو کمک کرسہ بانچل مریر۔
(ج) بلوچستان نا آبوئی ڈیہداری ، بیستو چار (24) توٹی ، لس گچینکاری تے اڈ ایتک ، اوڈیہداری واک ءِ بلوچ راج نا گچین مرو کا کوالخواہ تیا سرکیک ۔

ٹک :24مچا جہانی ‘ڈھدرشی ، انسانی ہکھ آتا رکھ و چیٹی گل آک او مدت و کمک کرو کا خیرخواہ تا بلوچستان نا مچا بشخ آتسکان ، پجندی ، المی مرو

ٹک :25 آجوئی کن جت پت کروکا سُریک او پُر سلاہ چک تاڑ آتا رداٹ ، کوزہ گر ڈیہداری تا بابت ، چہارمیکو ، جینوا کنونشن ٹی ہؤ مروکا رد بند آتے ہر وڑ اٹ امنائفنگءِ ۔

پنچمیکو بشخ ۔
کسرپندی ردبند ءُُ ہکھبڑزی


ٹک :26لس خلکتی آبلوچستان‘ اسہ پوسکنو دادنیائی‘ لس خلکتی ءُُ کسر پند ئس جوڑ کننگ۔ اودے دود‘ تینائی کننگ کن گام ہرفک ۔

ٹک:27 آجو انگا بلوچستان ٹی زور خلکت انگا سوجبارو آراجداری تا مچا دروشم آتے ، سوگو ہُج ئیستون چٹ پد خلوئیءِ ۔

ٹک :28بلوچستان نا سوجباروآ راجداری ٹی زاتی آجوئی ‘ پام ءُُ درشانی نا آجوئی ، اسہ کوالخواہُ ، ڈیہداری ئس ۔ اسہ جند خواجہءُُ ہکھبڑزائی ءُُ راجداری ئسے نا ردبندآتیا تخوک مرو ءِ ۔داردبندآتا پک امنا ئفنگ دا گڑاءِ درشان کیک کہ بلوچستان نا جند خواجہ انگا ڈیہداری ءِ ہر وڑنا زورخلکتی او سرجم کوالخوائی آن ہورک آ سوجباروا راجداری تیان مرتخنگ اک۔

ٹک :29 ردبندنا نزد داٹ ، بریبیر ی ناپڑو بلوچستان ناکسر پند نابنجائی ءُُ رد و بندئس مرو ۔ دا رد بند نابابت ہچ کس ءِ ردبند آن پیشتمنگ آن پد کس ءِ آجوئی ، جندی کاریمک ، میرات آتیٹی اوار شاغنگ یا چک و تاڑ نا موکل مفروءِ ۔

ٹک :30کھبڑزئی درنا آجوئی ءُُ جند خواجہی آن بیدس‘ آجوئی ، ہکھبڑزی ، ایمنی نا دود ،جند خواجہی ، رکھ وچٹ ، درشانی نا آجوئی، مننگ کپک ۔ ہکھبڑزی راجداری نا مدامی کن ،بلوچستان اٹ ہکھبڑزائی ، راجداری ، جند خواجہ مروءِ ۔ اسہ ہکھبڑزاءُُ راجداری ئسے نا جند خواجہی بلم و بریبری ناکڑدار ءِ درشان کیک ۔ دازلم ، زوراک ، اوپراگند ئی ٹی برجا غاڈیہداری او ہروڑ ناہکھ شیفی ءِ تورک۔ دا رد بندٹی مرسہ آجوئی ءِ منیفک۔

ٹک :31 ہکھبڑزائی ءِ پک کننگ کن بلوچستان اٹ ردبند نا ہکھبڑزی درآک ، درشان ‘راست خواہی ٹی کاریم کرور۔

ٹک :32 لس خلکتی آ بلوچستان ٹی دا گڑا کل آن کبین خیال کننگو کہ اسہ ہکھبڑزائی ءُُ ایوزان نا شڑت آن بیدس راہبند آک تالان مریر ۔ اوفتا رکھ و چٹ ءِ کیر ۔بیرد بندی کاریم تیٹی آختہ دھوبہ دار ءِ‘ جند خواجہ ءُُ کس نا کنڈءِ ہلپرو ک ’ردبند کڑدی(ٹریبونل) ئسے نا پارہ غان ہکھبڑزی اٹ خف تورنگ وبننگ نا تاڑ تنگے ۔ ڈھودار مننگ آن مست ، ساد کئے کننگ نا راہند مچا دھوبہ دار آتیکن اسٹ ءِ ۔ تینا سوگوی ءِ پک کننگ نا مچٹ آن مچٹ دراخی مچا دھوبہ دارآتے تننگ ءِ ۔ہر نیاڑی ، نرینہ دھوبہ دار ءِ تنیا وئیل آ بھلو ردبندی کڑدہ ئسے آن ولدو ہننگ نا ہکھ مرو ۔

ٹک :33ہجتی ہکھبڑزی ، بلوچستان نا ہکھبڑزائی راجداری نا بنداؤ مرو ۔ دانا اولیکو راہبند نا بابت کس ءِ تینا وئیل ٹی راست خواہ( منصف )مروئی اف ۔ اسہ راست خواہ ءُُ ، ہکھبڑزی شرہ ئس ہمو وخت مننگ کرو ہراتم راست خواہ کس نا پلو ہلپروکس مرو ۔ ہجتی ہکھبڑزی نا ارٹمیکو نا راہبند دامرو کہ ہر کس ءِ تینا جندنا سوگوی کن خف تورنگ راہبند نا ہکھ مرو۔ اگہ دھوبہ دارے تینا ہکھ ٹی خف توری نا ہکھ آن مرکننگ اک او داہجتی ہکھبڑزی نا دروشم ءِ لڑد کرو ۔

ٹک :34بلوچستان اٹ ہر بندغ اسہ وڑنا رد بندی ہکھ تون اواررکھ وچیٹ تننگ اک ۔ ردبند ہمو مچا بندغاتے بریبرو سوگوی ئس ایتک ، ہرافتا ، ردبندنا سوب آن آجوئی ءِ لتاڑ نگانے ۔ سوگوی نا شیفکو ٹک آک اوڑدہ مرور ۔
(ا)جند نا چیٹ ۔
(ب) جلہو نا دروشم ٹی ، ردبندی چکنگ یا لس گام گیج۔
(ج) ردی اٹ دزگیری ‘بے شون کننگ آ چکنگ نا ہکھ ۔
(د) دز گیر ی نا دروشم ٹی دراخی آ یلہ کننگ نا ہکھ ، ساڑی مننگ نا حکم دھوبہ داری نا ہکھ۔

؁ٹک :35 زند نگ ہر بندغ نا المی آ ہکھ ءِ ۔ دادے کس آن ہم پلنگ نا موکل مفرو ۔ پاھو تننگ‘ بے دردی اٹ کٹھ سٹھ کننگ‘ ہر وڑنا انسانی یا ہمو ہرا انسان کن ہم مف‘ اوفتا وڑاٹ ، زوراکی اٹ زند ءِ پلنگ ، انسانیت آن پیشن ، بلوچ خوشگالباروی راہبند او دود آتیان پیشن ءِ ۔لس خلکتی آ بلوچستان اٹ دن انگا گام گیج آک چٹ بلمی مرور۔

ششمیکو بشخ
ہکھ خوری آن مر ،کچ پارتی نا ہکھ ٹی


ٹک :36 آجو و لس خلکتی بلوچستان ، نغڑتنگ آن جتا ، اسہ زبّر او بیدس مڑی ہؤآن پیشن گشاد ئس تخک ۔ دادے گژغ آن کشنگ ناہروڑ نا کوشست مرو۔

ٹک :37 ڈیہدار نا اسہ کمامدا رئسے و سرپندی اٹ کاریم کننگ کن، بُندر آتےء ، صفا ، درشان او ایوازان نا لائخ راجداری ئسے نا ھاٹی بکارءِ ۔ داگام ءِ ہرفنگ کن راجی یا جہانی آ ڈیہداری نا لس کا رندغاتیکن تین پتین اٹ گیشتر لائخی تخوکاتے گچین کننگ اک۔ ہمو لس کارندغاک ، سوجباروی آن مر ‘کس ءِ ناپلو ہلپروک مرور ۔ داہر گچین مرو کا ڈیہداری تون پلوہلپروکی اٹ ، بریبری نا پام تون کاریم کرور۔

ٹک:38 آجو انگا بلوچستان ، نرمادکی ، بُن پد،سِخت ، وہی ، بن پیرئی تالکداری نا بناد آکسِ چونڈنگ آن خلاسی کن جنگ نا مخ تفی ءِ کرو ۔
بلوچستان ٹی مچا پیڑی و ہر مذہب نا منو کاتے تینا سِخت آتے مننگ ، تالان کننگ ، تنیا بولی ، مسکوئی دود آتا برجا ئی اوفتا سوگوی کن ایلو خلکت آنبار آ وڑنا ہکھ خواجہ مرور۔

ٹک :39نوشت و خوان ، جان جوڑی ، رد بندی سوگوی اسکان رسینگ انگ ناہکھ کن ، آجو بلوچستان ، بریبری نا ردبندآتے منّو او اوفتا بابت کاریم کرو۔ بریبری نا پارت آن امنا ئفنگ ءِ اسہ سچہ ،سفا ،درشان وبیرتنگ نا واڑاٹ تالان کننگو ۔ دادے خاہوتی تالکداری ، پلو ہلنگ آن برّسہ ، نویکل و ہر بندغ نا جتا لائخی تا راہبند آتیا درشان کننگو ۔

ٹک :40 ڈیہہ بلوچستان ، نوشت خوان ءِ تینا کلان بھلا و اولیکو گام جوڑ کیک ۔ شا نزدہ سال اسکان نوشت خوان المی و مفت مرو ۔ بلوچستان ناڈیہداری دا گام ءِ پک کننگ کن زبرو گا گیج ہرفو ۔ اسہ پک سچہ ءُُ نوشت خوان نا راجداری ئس مچا چنا تیکن رسینگنگ نا اسہ بریبرو وڑوڈول ئس مونا ہتنگ اک۔چنا تا جونی ہاٹی و سجفنگ نا لائخی تے پہنات تننگ ، اوفتا تینابستار ، لائخی ، آخبتی گروشک ءِ ودیفنگ اولیکو گام مرو ۔

ہفتمیکو بشخ
جند خواجہی دوئی کننگ آن گڈ


ٹک :41 لس خلکتی آبلوچستا ن ، شابیت ، سگ سینہ تخو کو او لس خلکتی ءُُ راج ئس مرو ءِ۔ہراڑے مچا بندغ آتون ردبندنا ڈیہداری ٹی بریبری اٹ دیست کننگو ۔

ٹک :42 بلوچستان ڈیہداری نا بنداؤ ، انسانی ہکھ ، لس خلکتی ، ردبند آتا تالانی آمرو ، ہرا لس خلکتی نویکل انگا آجوئی تا چیٹ ءِ کیک
داڑتون اوار ، آجوئی ءُُ تیوئی گل آتا گچین کاریک ، برانز ہلنگ نا ہکھ ، درشانِ خیال ، ڈھدرشی نا آجوئی ، دنکہ یو ، این نا انسانی ہکھ آتیا ، جہانی آ پڑو ‘ لس ، سوجباروی ہکھ آتازی آ جہانی آ اِکرار ٹی دا فتا درشانی کننگا نے ۔

ٹک :43بلوچستان ٹی پہنا تی ، درشان‘ سچہ گچین کاریتٹی گچین مننگ آن بیدس ہچوڈیہداری ئس روا ءُُ لس خلکتی مننگپک ۔ ہروڑ نا سوجباروا راجداری نا کل آ ن بھلا واک لغام دیر سیر بلوچستان نا بندغ آتا دوٹی مرو ۔ بیرہ اسہ نپّرو ، پا م تِری ئسیٹی ٹی گچین کننگ ، ڈیہداری واک ناروامننگ نا شرہءِ کیک ۔

ٹک :44آجو و جند خواجہ بلوچستان اسہ رد بند گر بندری سوجباروی‘ راجداری ئسے نا ہج تخک ۔ اسہ ہند نو سوجبارو ، راجداری ئس ، آجو سوجباروی گل ، بندغ نا اسہ گیچن نا راہبند آ تیا مرو کا ، آجو ءُ راست خواہی ءُُ گچین کاری تون اوار اسہ جند خواجہی ءُُ رد بندی‘ راجداری ئسیٹی کاریم کر و ۔

ٹک :45بلوچستان نا راج بُندری (بلوچستان مزانن دیوان ) بلوچ راج نا کل آن بھلا لس خلکتی نا درشا نی مرو ۔ راج بُندری نا باسک آتے‘ آجو ‘پہنائی او درشانُ، گچین کاری ئسیٹی گچین کننگ اک ۔راج بُندری ، بلوچستان ٹی نرینہ و نیاڑی نا کوالخواہ ءُُ دروشم ئس مرو ۔

ٹک :46بلوچستان ناراج بُندری ،راستو کی ، ہکھبڑزی او با وری نا دروشم ئس مرو ۔ دا بلوچستان نا کلا ن بڑز انگا بُندر ءِ ، ہرا بلوچستا ن نا بندغ آتا ، لس خلکتی ہکھ آتے پک و سوگو کیک ۔ دا بے تربڑو سوجبارو‘ راجداری ئسے نا مون ٹی مَش نا کڑدءِ درشان کرو۔

ٹک :47کمامدار ، بھلا مہبر ، مہبرآتاتُدی ، لس کارندہ غاتون اوار بلوچستان نا ڈیہہ نا پار غان کاریم کیرہ ۔ دا مچا ڈیہہ نا کارندہ غاک تینا گام گیج آتیکن ، بلوچستان ناراج بُندری‘ بلوچستان نا بندغ آتے ورندی ترور۔

ٹک :48 اسہ سرسہب ‘لس خلکتی ءُُ راجداری ئس‘ اسہ ڈیہداری ئسے آن جوڑ مرو کا گچین کروکا ڈیہداری ئسے ٹی دننگ کن اسہ سوگو ہتیکو کسر ئس بکار مریک ، برجا مروکا ہمو عمل کاری ہر ابلوچستان ٹی اسہ ڈیہداری ئسے سوگو وڑاٹ ارٹمیکو ڈیہداری ٹی دننگ ءِ پک کیک داو دو۔
ہراڑے ‘
(ا) ہمو سوجباروی گل ، ڈیہداری جوڑ کننگ کرو ہرا راج بُندری ٹی گیشتری اٹ مرو ۔
(ب ) گچین مروکا راج بُندری تینا دورباری ءِ پوروکے ۔گچین مرو کا راج بُندری ءِ تینا دورباری ءِ پورو کننگ آن مست‘ سوب ئسے آن پر غنگ‘
آبوئی ردبند نا بابت ‘بیردبندی گوئند نگ اک۔ بیرہ ہمو سوب اٹ ہرا تم گچین مرو کا باسک آتا زیاستی گیشتر(2/3) ،راج بُندری ءِ پرغنگ خوارہ ۔
(ج) راج بُندری ءِ تینا ردبندی آ دور باری ءِ پورو کننگ آن پد ولدو گچین مننگ کن ، ڈیہدار نا پارہ غان پر غنگ اک۔
داٹک نا مچا بشخ آتا تالانی و درشانی ءِ بلوچستان نا آبوئی ردبند ٹی کننگ اک ۔

ٹک :49بلوچستان نا راجی لشکر (بلوچ نیشنل آرمی )ءِ سر مچار وایلو سِلا ہ بند‘ بلوچ آجوئی گل آتا جتا جتا انگا گڑدہ غا تیان جوڑ کننگ اک ۔ بلوچستان نا راجی لشکر گچین مروکا لس سوجباروی کمامدار نا سیخا اٹ ڈیہباروی نا بشخ ئس مرو ۔ بلوچستان نا راجی لشکر نا پہنا ت ‘ کسر پند نا درشانیءِ راج بُندری ، بلوچستان نا راہبند او جہانی ردبند آک درشان کرور ۔ دا لشکر (فوج) بلوچستان نا ڈیہباروی ، ہکھبڑزی در ، لس راجی ، ڈھدرشی نا خڑک انگا جاچ اٹ او اوفتے ورندی ترو۔ دالشکر نا اولیکو کاریم تیوئی بلوچستان نا سیم ودنگ آتا سوگو ی مرو ۔ بلوچستان ناپھُرِ سلاہ لشکر آتا باسک آ تیکن ، کارندئی مننگ آن پد سوجباروی ، پوریا گری ، یاپین و ڑنا کارندئی ئسے تون تینے تفنگ او بشخ ہلنگ آ بلمی مرو ءِ۔

ٹک :50جِندی سِلاہ او ہر وڑ نا جِندی لشکر تخنگ بیرد بندی مرو ۔

ٹک :51پیشن نا زورا کی تا بلوچستان آ بیردبندی کوزہ نا کھٹیا ،نغڑتنگ ، بیرد بندی دارو درمان ‘نشئی گڑا تاتا لانی‘ مذہبی ترند گیشتری ، تنک سینہ ئی ، ڈکا ل ، نا جوڑی ، دیئن ، بے کچ نا جوڑی تون اوار ، راج ءِ پر غنگ نا سوب مسونے ۔ دا چٹ تاڑ واڑ آن گواچی راج نا ولدو گل بالی ، مسکوئی دشمنی ، بے بدھی ،روزیباروی‘ راجی بے بربیری ءِ چٹفگ کن ڈیہدارِ بلوچستان ہر پارہ امنائی وڑنا جند خواجہ ءُُ کڑد ٹہفک۔دا کڑدہغاک ، جتا جتا راجی بشخ آتاشرشونی‘ لس راجی ‘اوڑدئی تے ودیفنگ کن دافتا نیام ٹی خیر خواہی کیرہ ۔ مچا راجی ٹولی تے ، شرہ باری ٹی جند خواجہ جوڑ کننگ کن کوشست کننگوءِ ۔ تانکہ اوفک تیوئی راج نا شر شونی کن کاریم کیر۔

ہشتمیکو بشخ
جند خواجہی آ ڈیہہ باروی بلوچستان


ٹک :52کیہی ٹکر آتیٹی بشخوک انگا بلوچستان برطانی ڈیہہ نا الّوکا پدرءِ۔ بلوچ جہودِ آجوئی نا بھلا او گڈیکو مسخت ’ بلوچ ڈیہہ نا ٹکر انگا بشخ آتے ولدا بلوچ ڈیہہ ٹی اوڑدہ کرسہ اسہ نویکل ءُُ بلوچ راجی ڈیہہ ئسے نا ‘ تیوئی آجو بِستار ءِ امنّا کرفنگ ءِ۔

ٹک :53 ڈیہہ باروی بلوچستان نا اولیکو زمواری و کاریمک دا مرور ۔پیشن نا بے سبب جلہو آتیان بلوچستان نا رکھ چیٹ ، تینا ایمنی ءِ برجا تخنگ ، ہکھبڑزی نا تالانی ، شر شونی خذمت آتا تالانی ، پیشن نا تالکداری تا برجائی ۔

ٹک :54داسہ بلوچستان ٹی ہر پار امنا ئی‘ راجباروی‘ روزیباروی ءُُ ہاٹی ئس ساڑی اف۔ بلوچستان نا نزورا ہاٹی کیہی گیر آتا بیردبندی کوزہ ،زرکار ی نا کمبوتی او چونڈنگ نا دو آن ءِ ۔ڈیہدارِ بلوچستان پویسٹ زمواری ، حا لیت نا بابت ، اسہ ہر پار امنائی ءُُ ہاٹی ئسے نا پامباروی ، ٹہنداری ، دادے تالان کننگ ‘ودفنگ نا مرو۔ ڈیہدارِ بلوچستان اسہ لائخ درشان ہاٹی ئس تالان کیک۔ اودے سوگو کرو ءِ ۔ اودے برجا تخوءِ ۔ اودے راجدار ی نا بابت اٹ تخک ۔ داہاٹی نا کل آن المی آ بشخ آک دامرور ۔خڑکی نا سوب آک ، مڈ ی او کنوئی آ گڑاتا مچ کننگ ، ترندزوری(بجلی) ودی کننگ او تالانی ‘ ترند زوری سرکننگ ،ترند زوری در ، کنو ئی دیر‘ ہٹ سجائی نا خذمت ، ایلو کاریمک ہرافتے داوڑاٹ اوار کننگے دادو ۔ سینس وٹیکنالوجی ، راجی زندنگ ، خلکھ تفی ، ردبندی بندر آتیٹی ، اسہ ٹاڑاٹ زر کاری کننگ ‘بنداوی ہاٹی داشرشونیک‘ رو زیباروی نا شون تری کن گچینو گام ئس ودی کیک۔ داگڑا ، روزی باروی نا مچا بشخ آتیٹی ، سوب آتا ماخول وڑئسیٹ مستی دننگ ءِ ودیفک ، اوپک جوڑ کیک ۔ بلوچستان ٹی اسہ سرسہب روزی باروئس ، تینا اسہ ایلو تون تفوک روزی باروی او راجی ہاٹی نا آخبتی مننگ آہُر ک ۔

ٹک :55بلوچستان نا مچا بھاتیک ، بلوچستا ن اٹ ہراڑے کہ خوارہ ،ہِن بر سفر ، پوریا ، رہنگ کننگ کیرہ ۔ کس کس نا سفر کننگ نا ہکھ ، پوریا او رروز گا ر ، کاریم کننگ نا ہند‘ دونا پوریا نا ہکھ نا بابت اٹ نت ءِ تو پک ۔

ٹک :56بلوچستان اٹ ساڑی آ مچاہجتی سوب آک(قدرتی وسائل) بلوچ راج نا میرات ءُُ دا سوب (وسائل ) آتا بست وبند‘واک ، ڈیہبارو بلوچستان تون مرو۔ ہر افتے بلوچستان اٹ رہنگو کا بندغ آتاشرشونی کن غرز کننگ اک۔پین ملک یا راج ئسے دافتے تینا نف و جند غرزی کن چونڈنگ نا ہکھ مفرورءِ ۔

ٹک :57بلوچستان آن پیشتمو کا مچاہجتی( کدرتی) سوب آتا بلوچستان او ایلو راج آتا نیامٹی پوریا گری ناراہبند ، جہانی او جہی آ پڑی تا بہا نا زی آ درشان مرو ۔

ٹک :58ڈیہدارِ بلوچستان راجی گھاٹ او شرشونی نا اسہ پک راجداری ئس درستی راستی کرفنگ نا زموار ءِ ۔دافتیٹی ، ہٹ و سبحا نا راجی کاریمک ، شرشونی نا کاریمک ‘نا جوڑی او بے پوریائی نا بابت کمک اوار مرو۔

ٹک :59 بلوچستان نا آجو‘ لس خلکتی ڈ یہہ‘ بلوچستان اٹ ساڑی آ مچا نزور ‘ نِدڑ کا انگا ٹولی تا رکھ و چیٹ نا زموار ءِ ۔ داٹولی تیٹی ، چناک ، بھلن وہی نا بھاتیک‘ مچا بے جان آبند غاک اوارو ۔ بلوچستان نا ڈیہہ دا‘ راجباروی ٹولی تا راجباروی‘ سوجباوری ،روزیباروی ، کدکاٹ ءِ شین تننگ کن روز یباروی وسوجباروی رکھ چیٹ نا گڑگیس ئس تالان کننگ نا زموار مریک ۔ تانکہ دافک ایلو خلکت آنبار بریبر ہکھ‘ پارت آتیان نف ہر فنگ کیر ۔

ٹک :60خلکتی گڑاتا ترند او ہر پار تالانی‘ ڈیہدارِ بلوچستان نا بنداوی کا رائی تیان اسٹ ئسے ۔ دا گڑاتا تالانی پہناتی او درشانی المی وڑاٹ مرے۔ ڈیہہ دن انگا گڑا او کاریم تا تالانی ٹی ،ڈیہدار انگا کھا نڑنا خواجہی او غرزی ٹی پراگندئی تا ورند ی تروءِ ۔

؁ٹک :61بلوچستان نا آجو انگا ڈیہہ ، مسکوئی گیر آتیٹی بلوچ خلکت آ زوراک کوزہ گیر ، فوج ،نپرنہہ پہہ کاری( انٹیلی جینس کاری) کنڈان مروکا مچا ڈھو باروی تا نہہ پہہ کن اسہ پہنا تی‘ جند خواجہ ءُُ ہکھبڑزی در‘ئسے نا پخر تخنگ نا زموار مرو ۔ ہرافک ڈھوباروی تیٹی بشخدار اسر اوفتے ہکھبڑزی نا کاٹ اٹ ہتنگ اک ۔ اوفتا ڈھوباروی تیان گواچی مرو کاتے ایوزان تننگ اک ۔

ٹک :62 بلوچستان ناآجو انگا ڈیہہ ہمومسکوٹی کوزہ گیر آتیان ایوزان نا خواست گار مریک ، ہرافک بلوچستان ءِ لٹا نو او دانا ہجتی سوب آتے پھلا نو ۔

ٹک :63آجو‘ لس خلکتی بلوچستان ، راجی‘ جہی ،جہانی ، ایمنی ،رو زیباروی ، شرہالی ، کن سِخت اٹ کاریم کرو ءِ ۔ داانسانی ہکھ آتا ہمو جہانی گل ‘ بندر آ تو ن کاریم کرو۔ ہرا جہانی آ ایمنی کن کاریم کننگ ءِ۔ دا جہانی رد بند او‘ زن پہی تا بڑز واکی آسِخت تخک ۔ اسہ گام ئس مستی تینا ہمسائیہ تون ایمنی اٹ رہینگ ، اوفتا ہکھ آتا ازت ء کننگ ، لس غرزی ، روزیباروی شرہالی نا رنداٹ ہننگ کن کمک آتا است بڈی ءِ کیک ۔

ٹک :64بلوچستان نا لس خلکتی ڈیہہ باروی کل آن مست ہمو بند غاتا خاہوت آتا کمک کن اسہ زرباری ئس جوڑ کیک۔ ہر ا فک ننا لمئی بن ڈغار نا آ جوئی نا بہا ءِ تینا دتر اٹ تسونو ۔

نہمیکو بشخ
راجبارو ، روز یبارو ، چپُ چا گرد


ٹک :65بلوچ آتا زبانک بلوچی او براہوئی بلوچستان نا راجی بولیک مرور ۔انگریزی ارٹیمکو‘ کاغدی ‘جہانی پڑا ، خڑکی ودی کننگ نا زبان مرو ۔

ٹک :66بلوچستان اسہ اوار سوار و‘رز یباروئسے نا کڑد ءِ درشان کیک ۔ ہراڑے روزیباروی نا جندی ولس ڈیہداری ‘ تینا اُستی بشخ آک ، بلوچستان نا بھاتی تا لس شرشونی ٹی تینا کڑدِ درشان کننگ کن دا جاگہ نا دود ہلوکا رد بند آ تا تہٹی مرسہ اوفتا بابت کاریم کرو ۔

ٹک :67ماچوکن بلوچانی‘بلوچ جہود آ جوئی نا راجی شیئر مرو ، آجو بلوچستان نا راجی شئیر ءِ بلوچستان نا اولیکو رد بندگری بندر یابلوچستان نا راج بندری گچین و امنا کرو ءِ ۔

ٹک :68 بلوچستان جہود آجوئی نا بیرک ہرادے بے کچ لس‘ تالان کننگانے‘ او مسہ بشخ آ مرو ۔ ہرانا ماس اٹ اسہ استار ئسیتون اسہ نیلی رنگ نا مسہ کنڈی ئس ارے ۔ہرا جتائی نا درشانی ءِ کیک ۔ مسہ کنڈی نشان آن خیر اسکان مرغنی ٹی اِرا سیدھ تالان مرور۔ باٹغ نا سیدھ خیسن او کیرغ نا سید ھ گو ئنکی مرو ۔ جند خواجہ بلوچستان نا راجی بیرک نا شرہ‘ امنائی ءِ بلوچستان نا اولیکو ردبند گری بُندر یا بلوچستان نا راج بندری کرو ۔

ٹک :69آجو انگا بلوچستان ءِ اونا ہمو زند مسکوئی او سیم بندی‘ سوجباوری نا بابت ملکی سیم آتیا ولدو ہتنگ اک ہر امیر نصیر خان نا جند خواجہ ڈیہہ نا دورباری ٹی تفنگا سر ۔

ٹک :70 ننا جہود آجوئی نا ند ر مروکا اوننا آجوئی ءِ دوارہ دوئی کننگ کن تینا جان ءِ تروکاتے راجی یات گاری کن 13 نومبر نا دےءِ( شہید آتا راجی دے) اڈ تننگو ۔ 1839ء ٹی ہندا دے میر محراب خان اونا کہی ، منّوکاک ‘ ڈیہہ برطانیہ نا جلہو او لشکر نامون اٹ بلوچستان نا جند سوگو ی ءِ کرسہ تینا جان تے ندر کریر ۔

ٹک :71 ہچو راج ئس ‘ایلو سہدار آتا ہکھ‘ اوفتا شرشونی ءِ پک کننگ‘ مننگ آن بیدس انسانی زندنگ نا وڑٹی سر سہب مفک ۔ آجو‘ لس خلکتی بلوچستان اٹ ڈیہہ بلوچستان مچا سہدار آتا ہکھ پامداری ءِ جہانی کؤ ل‘ اِکرار تا بابت پک کیک اوفتا چیٹ ءِ کیک ۔

ٹک :72لمئی ڈغارآ ن بیدس خلکت یا بودبیرشت متوکہ‘ بلوچستان ناڈیہہ باروی‘ اونا بھا شک تینا ہُجتی چپ چا گرد نا چیٹ ، اوفتے مننگ ، اونا پامداری کن ہر و ڑنا زور درشانی کرور۔

ٹک :73آجوئی آن پد باز زوت بلوچستان آن مچا گوکڑتی کاریم تے گژغ آن کشنگ والیسری کن پویسٹ گام گیج کننگ ءُُ۔ بلوچستان اٹ گو کڑتی آز موندہ غاک ، بلوچ خلکت نا استخوائی او موکل آن بیدس کننگاسُر۔دا آزموندغاک پاکستان نا پار غان ،بلوچستان نا مش تا چر جوئی راسکوہ و چاغی ٹی 28 مئی 1998ء ٹی کننگا سر ۔ بلوچستان نا خلکت ہمو جاگہ غاتا چپ چا گرد کن راج سیوتان آن اسہ پلوہلپروکُ نہہ پہہ ئسے نا خواست کننگو ۔ ہمو جاگہ غاک ہرافک ، گوکڑتی آز موندغان لپّری مسونو اوتے پہہ(ساف) کننگو ۔ چپ چاگرد ءِ نکس رسینگنگ او ہمو جاگہ تیٹی رہینگو کا بندغ آتیا گوکڑتی گروشک نا گواچنی ءِ تو ننگ کن اسہ پلو ہلپروکُ سینسنی پٹ و پول ئس کننگ اک ۔ بلوچ خلکت نازی آ دا ڈھوباروی نا زموار آ ڈیہہ ءِ ورندی تننگ کن گوئندنگک ۔جہانی ، ہکھبڑزی راجداری نا سوب اٹ ہکھبڑزی نا گرجّ (خواست) کننگ ءُُ۔ ورندی تننگ کن گوئندنگوکا ہر ڈیہہ آن داوئیل آن گواچی مرو کا تے ایوزان ترفنگوءِ ۔

ٹک :74خلیس جوڑو کا ٹولیک‘ اسہ جند خواجہ بلوچستان ئسے کن المی بشخ‘ ہُج‘ گرج مریرہ ۔ اوفتے رِدبندی ، المی چیٹ ، مونی پدی کن اسُریکی زور نا بابت اٹ امنا کننگو ءِ۔ لس خلکتی آ بلوچستان جوڑ جاڑی (تبدیلی)ءِ منک اودا نا پک راہبند آتا مخ تفی ءِ کیک ۔

ٹک :75ہمو راج یا قوم ئس تینا خواری کش آ بندغ آتیان بیدس زندہ او سرسہب مننگ کپک۔ اسہ جند خواجہ ڈیہہ بارو بلوچستان نا تہٹی کاریم کننگ کن خوشگالباروی ءِ بلوچ بود بیر شت ‘ راجبارو زن پہی نا راہبند آنبار تینا ئی کننگ اک ۔ داراہبند ، روز یباروی نا مچا بشخ آ تیٹی کوالخواہ راہبند نا کڑ دءِ درشان کیک ۔

دہ میکو بشخ
آبوئی زِن پہی


ٹک :76دازِن پہی نا امنا ئفنگ آن گڈ بلوچستان نا آبوئی زِن پہی نا دروشم ءِ ٹہفنگ کن چاہندار آتا اسہ گڑدہ ئس جوڑ نگ اک ۔ ہمو زِن پہی ٹی بلوچ آتا ہمو ہکھ او کارائیک او ارمرور ۔ ہرافتا پامباروی دازِن پہی ٹی کننگانے ۔آبوئی زِن پہی اسہ پوسکنولس خلکتی ءُُ ڈیہہ ئسے نا شونخوا ہ درشانک ‘بلوچستان نا جتا انگا مسکوئی زند‘ بود بیر شت ،تد ینبارویک ، گرج آتے اسہ ہند کیک ۔

ٹک :77آبوئی زِن پہی‘پک سوگوی کن بلوچستان نا راج بندری اٹ ہتنگ اک ۔


سُد ساری ،مسکینی ننا راہ شونی ءِ کیرہ ۔ ہندا سوب آن دا پانگ کپنہ کہ دا زن پہی پک پورو ءِ ۔ نہ داجہان کن رومائشت ئسے۔ نہ مچا دور جاگہ غاتیکن المی سرپند مننگ ءِ۔ دا بیرہ بلوچ ، خلکت ءِ ، ساندھائی ءُُ آجوئی و زات خواجہی نا لس خلکتی ہکھ ءِ پدی تنگ کن اسہ ردبندی گام او کوالخواہ نوشت ئسے ۔



The comments are owned by the author. We aren't responsible for their content.
Author Thread